Hızlı Kontrol: 3 Dakikada “Nereden Başlayayım?”

1. Tek bir sprinkler mi atmıyor, yoksa tüm zone mu?
   • Tek sprinkler: Nozul tıkalı, yükselme mekanizması sıkışmış, gövde arızalı veya o noktaya gelen hat tıkalı olabilir.
   • Tüm zone: Solenoid, vana, ana hat basıncı, filtre, kaçak, kontrol ünitesi (timer) veya debi yetersizliği.
2. Sprinkler yükseliyor mu?
   • Yükselmiyor: Basınç yok, vana açmıyor, filtre tıkalı, hat kaçırıyor, giriş tıkalı.
   • Yükseliyor ama su atmıyor/az atıyor: Nozul tıkalı/yanlış, basınç düşük, sektör ayarı yanlış, kısmi tıkanma.
3. Diğer zonelar çalışıyor mu?
   • Diğerleri çalışıyor: Problem büyük ihtimalle o zonenin vanası/solenoidi/boru hattı.
   • Hiçbiri çalışmıyor: Ana su beslemesi, kontrol ünitesi, sigorta/trafo, master vana/pompa rölesi.

Sprinkler Su Atmıyorsa En Yaygın 10 Sebep ve Çözümü

Aşağıdaki adımları sırayla uygula. “Ben her şeyi denedim” diyenlerin büyük kısmı 3. maddede yakalanıyor.

1) Ana su vanası kapalı / kısık

Belirti: Tüm zonelar zayıf ya da çalışmıyor.

Çözüm:

• Ana vanayı tamamen aç.
• Sayaç sonrası vana/çekvalf varsa kontrol et.
• Bahçe hattına ayrı vana konduysa onu da aç.

2) Filtre tıkalı (özellikle kuyu suyu / depo suyu)

Belirti: Sprinkler ya hiç yükselmez ya da cılız atar; kısa süre sonra tamamen keser.

Çözüm:

• Filtreyi sök, eleği/diskleri temizle.
• Çok sık tıkanıyorsa daha büyük filtre veya otomatik yıkamalı filtre düşün.
• Gerekirse hat başına ek mini filtre kullan.

3) Vana açmıyor (solenoid arızası, sıkışma, diyafram)

Belirti: Kontrol ünitesi çalıştırıyor gibi; ama zone açılmıyor.

Çözüm:

• Vananın manuel açma (bleed screw / manual lever) özelliğiyle dene.
• Manuel açınca çalışıyorsa: elektrik/solenoid tarafı.
  Manuel açınca da çalışmıyorsa: vana içi/diyafram veya hat tarafı.
• Solenoidi sök-tak, soketlerde oksit/gevşeklik var mı kontrol et.
• Diyaframı kontrol et; taş-kum sıkışması varsa temizle, yırtıksa değiştir.

4) Kontrol ünitesi (timer) programı yanlış / devre dışı

Belirti: “Saat geliyor ama çalışmıyor.”

Çözüm:

• Rain Delay / Off / Sensor modları açık mı kontrol et.
• Başlangıç saatleri ve çalışma süreleri doğru mu?
• İstasyon kabloları doğru porta bağlı mı?

5) Kablo kopuk/temassız (istasyon kablosu ya da ortak hat)

Belirti: Tek bir zone hiç açmıyor; diğerleri normal.

Çözüm:

• Vana kutusunda ek yerlerini kontrol et.
• Su geçirmez ek klemensi kullan (bant + burgu ek çoğu zaman sorun çıkarır).
• Multimetreyle solenoid direncini kontrol et (anormal değer arızaya işaret eder).

6) Basınç düşük / debi yetersiz (yanlış planlama veya aynı anda fazla sprinkler)

Belirti: Sprinkler yükselir ama cılız atar; menzil kısa kalır, bazı başlıklar çalışmaz.

Çözüm:

• Aynı zone’daki sprinkler sayısını azalt veya nozulları küçült.
• Basınç regülatörü gereksiz kısıyor olabilir; kontrol et.
• Pompa/hidrofor sistemlerinde basınç şalteri ve tank ayarını kontrol et.

7) Kaçak / boru patlağı / ek yerinden su kaçırıyor

Belirti: Zone açınca bazı yerler bataklık; sprinklere su gitmiyor, basınç düşüyor.

Çözüm:

• Zone çalışırken hattı gez; “fıs” sesi, çamur, kabarma var mı bak.
• Şüpheli noktada kazı yap; ekleri düzelt, kırığı onar.
• “Az su atıyor” şikâyetinde kaçak çok sık görülür.

8) Nozul (meme) tıkalı veya yanlış nozul takılmış

Belirti: Sprinkler yükseliyor ama su çıkmıyor/tek yöne iğne gibi atıyor.

Çözüm:

• Nozulu çıkar, suyla ters yıkama yap.
• İnce tel ile delik açmaya çalışma; deliği bozup menzili mahvedebilirsin.
• Çok büyük debili nozul basıncı düşürür; doğru nozulla değiştir.

9) Sprinkler gövdesi toprağa gömülmüş / yükselme mekanizması sıkışmış

Belirti: Yarı yükselir, sürtünür, geri düşer; su verimsiz çıkar.

Çözüm:

• Sprinkler çevresini temizle; gövde üst kotunu çim hizasına getir.
• İç mekanizmayı çıkarıp temizle; kum-toprak birikmiş olabilir.
• Çok eskidiyse komple gövde değişimi daha hızlı/ekonomik olabilir.

10) Sensör (yağmur/akış) sistemi kilitliyor

Belirti: Her şey doğru ama sistem “çalışmıyor”; genelde “Sensor” uyarısı görülür.

Çözüm:

• Sensör bypass açık mı kontrol et.
• Yağmur sensörü ıslak kaldıysa kuruyana kadar sistemi durdurabilir.
• Kablolarda kısa devre/temas sensörü sürekli aktif gösterir; bağlantıları kontrol et.

Yaşanılan Sorunlar ve Çözümler (Tablo)

Adım Adım Checklist (Sahada İş Görür)

1. Ana vanayı kontrol et.
2. Filtreyi temizle.
3. Zone vanasını manuel açmayı dene.
4. Kontrol ünitesinde manuel çalıştır.
5. Nozulu çıkarıp test et.
6. Zone çalışırken kaçak var mı gez.
7. Debi/basınç yetiyor mu: aynı zone’daki sprinkler sayısını gözden geçir.
8. Kablo eklerini kontrol et (su geçirmez ek!).
9. Sprinkleri sökmeden önce çevresini temizle.
10. Hâlâ olmadıysa: vana içi diyafram + solenoid değişimi genelde final çözümdür.

Sık Sorulan Sorular (SSS)

1) Sprinkler yükseliyor ama su atmıyor. En hızlı sebep ne?

%60 ihtimalle nozul tıkalı ya da girişte kum vardır. Nozulu çıkarıp temizlemek çoğu zaman yeter.

2) Bir zone çalışmıyor, diğerleri çalışıyor. Nereden bakayım?

Önce vana kutusuna: solenoid + kablo ekleri. Manuel açınca çalışıyorsa elektrik tarafıdır.

3) Basıncı nasıl anlarım?

Zone çalışırken menzil bariz kısa ve cılızsa basınç/debi yetersiz olabilir. Net ölçüm için manometre gerekir.

4) Kuyu suyu kullanıyorum, sürekli tıkanıyor. Ne yapmalıyım?

Filtre şart. Kum varsa doğru filtre seçimi ve periyodik temizlik gerekir.

5) Sprinkler kafası çime gömüldü, ne olur?

Yükselme mekanizması sürtünür, tam açılmaz, su atışı bozulur. Kot ayarı yapılmalı.

6) Nozulu tel ile açsam olur mu?

Çok önermem: deliği bozup desen ve menzili şaşırtabilirsin. Ters yıkama daha doğrudur.

7) Boru patlağı nasıl anlaşılır?

Zone çalışırken bir noktada aniden fışkırma, sürekli ıslaklık/çamur ve genel basınç düşmesi tipiktir.

8) Sensör sistemi tamamen durdurabilir mi?

Evet. Yağmur sensörü/flow sensörü aktifse kontrol ünitesi sulamayı kilitleyebilir.

9) Vanayı manuel açınca çalışıyor ama otomatikte çalışmıyor. Nedir?

Kablo kopuk/temassız, port hatası veya solenoid arızası olasıdır.

10) Ne zaman profesyonel çağırayım?

Kuyu/pompa ayarı, tekrarlayan kaçaklar, sürekli düşük basınç ve karmaşık elektrik arızalarında destek alın.

Birlikte Al (Sistemi Sağlama Al)

Sorunları kökten azaltmak için (ve “haftaya yine tıkandı” dememek için) şu ürünler çok iş görür:

• Filtre (disk/elek): Kuyu/depo suyunda şart.
• Yedek nozul seti: Tıkanma/yanlış nozul sorununu anında çözer.
• Su geçirmez kablo ek klemensi: Vana kablo arızalarının ilacı.
• Manometre: Basınç mı düştü, yoksa nozul mu? Tartışmayı bitirir.
• Kot düzeltme parçaları: Sprinkleri çim hizasında tutar.